Aktualności

Formalności związane z narodzinami dziecka

JAKIE FORMALNOŚCI NALEŻY WYKONAĆ PRZED NARODZINAMI DZIECKA?

Po zauważeniu pierwszych objawów ciąży, a następnie jej potwierdzeniu, w Waszych głowach pewnie zrodzi się wiele pytań, co dalej należy robić. Poza oczywistymi sprawami jak wizyty lekarskie i dbanie o swoje zdrowie, jest kilka aspektów formalnych, które także są istotne.

 

Ubezpieczenie zdrowotne

Warto wiedzieć, że kobiety, które mają polskie obywatelstwo oraz mieszkają na terenie naszego kraju, mają prawo do świadczeń finansowanych ze środków publicznych, bez względu na to czy są objęte ubezpieczeniem czy nie, w określonych sytuacjach. Dotyczy to okresu:

  • ciąży,
  • porodu,
  • połogu (okresu po porodzie, w którym ustępują zmiany powstałe w organizmie w czasie ciąży i porodu).[1],[2]

 

Wybór położnej środowiskowej

W ramach podstawowej opieki zdrowotnej kobieta ma prawo wybrać położną środowiskową. Pełni ona opiekę położniczą i ginekologiczną. Spotkania odbywają się od 21 tygodnia ciąży i poza rozpoznaniem problemów zdrowotnych mają też na celu edukację przyszłej mamy. Położna środowiskowa opiekuje się również noworodkiem do 2 miesiąca życia. W tym czasie odbywa się od 4 do 6 wizyt. Mają one miejsce w domu, w którym przebywa mama z dzieckiem.[3]

 

Kiedy trzeba powiedzieć pracodawcy o ciąży?

Polskie Prawo nie określa czasu, w którym musicie poinformować pracodawcę, że jesteście w ciąży. Dlatego ta decyzja należy do Was.[4]

 

Czy z powodu ciąży pracodawca może mnie zwolnić?

Należy pamiętać, że pracodawca nie ma prawa wyrzucić  kobiety z pracy z  powodu ciąży. Jednak może być ona zwolniona, gdy firma ogłasza upadłość lub jest likwidowana.[5] Warto wiedzieć, że ciężarna mama nie może pracować  w godzinach nadliczbowych, a także w nocy. Jeżeli do tej pory kobieta tak pracowała, w obowiązku pracodawcy jest dostosowanie warunków pracy.[6]

 

Decyzja o pobraniu komórek macierzystych

W czasie ciąży warto zapoznać się z informacjami czym są komórki macierzyste pozyskiwane z krwi pępowinowej oraz jak przebiega ich pobieranie. Wykorzystuje się je w leczeniu wielu chorób, ponieważ są w stanie przekształcać się w inne komórki. Procedury związane z tym tematem także dopełnia się przed porodem.[7]

 

JAKICH FORMALNOŚCI NALEŻY DOPILNOWAĆ PO PORODZIE?

W natłoku emocji związanych z urodzeniem dziecka nie można zapomnieć o kilku ważnych sprawach formalnych.

 

Zgłoszenie dziecka do urzędu stanu cywilnego

Po urodzeniu, dziecko należy zgłosić do urzędu stanu cywilnego. Można tego dokonać przez Internet lub w oddziale. Żeby móc przyjąć zgłoszenie, urząd musi najpierw dostać kartę urodzenia dziecka. Wystawia ją upoważniona osoba, która odebrała poród, a następnie w ciągu 3 dni przekazuje do urzędu stanu cywilnego. Na zgłoszenie dziecka rodzice mają 21 dni od wystawienia karty. Po rejestracji, noworodek dostanie numer PESEL oraz zostanie zameldowany.[8] Wtedy także rodzice oficjalnie wybierają dla niego imię.[9]

 

Zgłoszenie dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego

Trzeba pamiętać, że rejestracja dziecka w urzędzie stanu cywilnego nie oznacza jego automatyczne dodanie do ubezpieczenia zdrowotnego.  Należy je zgłosić jako członka rodziny. Może to zrobić rodzic albo opiekun dziecka objęty ubezpieczeniem zdrowotnym. Jeżeli rodzice nie są ubezpieczeni, takie prawo przysługuje babci i dziadkowi. Na zgłoszenie dziecka jest 7 dni od momentu nadania numeru PESEL. Pamiętajcie, że jeżeli ubezpieczacie dziecko u swojego pracodawcy, to przy zmianie pracy musicie je zgłosić ponownie.[10]

 

FORMALNOŚCI PO PORODZIE W PRACY

Kobiety w ciąży oraz karmiące piersią mają pewne przywileje w pracy, które warto znać. Istnieją one po to, aby dbać o bezpieczeństwo młodej mamy oraz jej malucha. Kobiety w ciąży oraz karmiące nie mogą wykonywać prac, które niekorzystnie wpływają na ich zdrowie, przebieg ciąży i karmienie.[11] Poza tym, świeżo upieczonym rodzicom przysługuje urlop do wykorzystania w celu zajęcia się noworodkiem.

 

Urlop macierzyński

W przypadku urodzenia jednego dziecka podczas jednego porodu, młodej mamie przysługuje 20 tygodni urlopu macierzyńskiego. Kiedy urodzi się dwójkę dzieci, czas ten wydłuża się do 31 tygodni. Przy czym kobieta musi wykorzystać minimum 14 tygodni i może wrócić do pracy, a pozostałą część ma prawo wykorzystać tata wychowujący dziecko. Przed przewidywaną datą porodu, kobieta może już wykorzystać do 6 tygodni tego urlopu. Ilość ta zostanie odliczona. Przykładowo: jeśli mama wykorzysta 6 tygodni przed porodem, to po porodzie zostanie jej 14 tygodni.[12]

 

Urlop rodzicielski 

Po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego, rodzice mają prawo skorzystać z urlopu rodzicielskiego. Przysługuje on obojgu rodzicom, jednak jego łączny wymiar nie może przekraczać 32 tygodni.[13]

 

Wnioski o urlop macierzyński i rodzicielski

W przypadku wniosków o urlop macierzyński, a także rodzicielski istnieje kilka zasad:

  1. Nie trzeba składać specjalnego wniosku o urlop macierzyński, ponieważ rozpoczyna się on automatycznie najpóźniej w dniu porodu.
  2. Jeżeli mama chce rozpocząć urlop macierzyński do 6 tygodni przed porodem, wtedy musi wcześniej złożyć wniosek.
  3. Wniosek o urlop rodzicielski trzeba złożyć do pracodawcy najpóźniej 21 dni przed planowanym urlopem.[14]

 

JAKIE FORMALNOŚCI MOŻE ZAŁATWIAĆ PARTNER?

Rola taty w trakcie i po porodzie jest nieoceniona. Kiedy mama dochodzi do siebie po ciąży i porodzie oraz zajmuje się niemowlęciem, partner może pomóc w załatwianiu spraw formalnych. Wśród nich można wymienić rejestrację dziecka w urzędzie stanu cywilnego.[8] Ma on także prawo zgłosić malucha do ubezpieczenia zdrowotnego.[10]

 

 

WYKAZ ŹRÓDEŁ:

[1]           gov.pl: Ciąża i poród. 2017. [Dostęp: 15.11.22]

[2]           Czerwińska – Osipiak A. Czynniki determinujące funkcjonowanie kobiet w okresie połogu. Rozprawa doktorska. 2016.

[3]           gov.pl: Jakie są kompetencje położnej POZ? 2022. [Dostęp: 15.11.22]

[4]           Nowosielski i Partnerzy – Adwokaci i Radcy Prawni: Kiedy poinformować pracodawcę o ciąży? 2022. [Dostęp: 15.11.22]

[5]           Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1510, 1700, 2140. Art. 177.

[6]           Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1510, 1700, 2140. Art. 178.

[7]           Diagnostyka – Bank Komórek Macierzystych: Etapy. Online: https://bank.diag.pl/etapy/ [dostęp 16.11.2022]

[8]           gov.pl: Zgłoś urodzenie dziecka. 2022. [Dostęp: 15.11.22]

[9]           Infor: Imię dla dziecka zgodnie z prawem. 2018. [Dostęp: 15.11.22]

[10]         gov.pl: Zgłoś dziecko do ubezpieczenia. 2022. [Dostęp: 15.11.22]

[11]         Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1510, 1700, 2140. Art. 176.

[12]         Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1510, 1700, 2140. Art. 180.

[13]         Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy. Opracowano na podstawie: t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1510, 1700, 2140. Art. 182.

[14]         Infor: Urlop macierzyński 2021 – wniosek, dokumenty. 2021. [Dostęp: 15.11.22]

 

Zobacz także:

Nasza strona wykorzystuje pliki cookies w celu lepszego dostosowania treści oraz dla celów statystycznych. Jeżeli nie zgadzasz się na zapisywanie plików cookies, zmień ustawienia Twojej przeglądarki zgodnie z informacjami wskazanymi w Regulaminie strony.Korzystanie ze strony bez zmiany ustawień oznacza zgodę na przechowywanie cookies w Twoim urządzeniu.

Darmowy informator

Dziękujemy. Informator został wysłany na podany adres email.

DBKM.pl - Formularz

Dziękujemy za wysłanie formularza! Biuro Obsługi Klienta niezwłocznie się z Państwem skontaktuje.

Formularz zgody na e-fakture

Dziękujemy za wypełnienie oraz przesłanie formularza zgody na e-fakturę.